Water. We
drinken het, we wassen er ons in, we spoelen het door het toilet,… We kunnen
niet zonder. Toch hebben ruim 1,2 miljard mensen in het Zuiden geen toegang tot
drinkbaar water. Privatisering zorgt er bovendien voor dat water - een
basisbehoefte van iedereen - handelswaar wordt. Dat maakt water duurder,
onbetaalbaar voor de armsten. Met alle gevolgen van dien.
In ons land is
drinkbaar water uit de kraan zo vanzelfsprekend dat we er zelden bij stilstaan:
water is een kostbaar goed. Maar de hoeveelheden water die we onbewust
verspillen, zijn enorm. Als je één keer het toilet doorspoelt, bijvoorbeeld,
stroomt er gemiddeld 7 liter drinkbaar water weg. Zo laat een Belg dagelijks 120
liter water wegstromen, een Amerikaan zelfs 425 liter. En dan te bedenken dat
één mens op vijf niet eens beschikt over drinkbaar water. Want voor 1,2 miljard
mensen in het Zuiden is de toegang tot zuiver drinkwater een dagelijkse strijd.
En hun toekomst ziet er allesbehalve rooskleurig uit, als privé-bedrijven hun
zin kunnen doen op de watermarkt.
Big business
Het
dienstenakkoord van de Wereldhandelsorganisatie, het zogenaamde GATS (General
Agreement on Trade in Services), wil de handel in diensten liberaliseren.
Sectoren als het bank- en financiewezen, de telecomsector en de luchtvaart
werden vroeger al op de vrije markt gegooid. Ook andere diensten, zoals
onderwijs, volksgezondheid en traditionele voorzieningen als water, staan
inmiddels op de liberaliseringsagenda. Het verlanglijstje, zeg maar, van de
grote bedrijven. En dat is geen toeval. Want water is kostbaar. Vloeibaar goud,
zegt men wel eens, of de olie van morgen. Big business, in ieder geval, want met
water valt geld te verdienen. Veel geld. Grote bedrijven zien in water een gat
in de markt. Daarom willen ze de watermarkt maar al te graag veroveren. Met name
de Europese Unie heeft haar zinnen gezet op de watervoorzieningen in het Zuiden,
hoewel Europa zelf de eigen waterdistributie liever gesloten houdt. De vier
grootste watermultinationals van de wereld zijn dan ook gevestigd in Europa:
drie in Frankrijk, één in Duitsland.
Theorie en praktijk
Van internationale
organisaties zoals de Wereldbank en het Internationaal Muntfonds (IMF) krijgen
die waterbaronnen vrij spel. Zij manen derdewereldlanden aan om door
privatisering de watervoorziening te verbeteren. In principe is geen enkel land
verplicht om zijn waterdistributie open te stellen voor privé-bedrijven. Maar
veel landen in het Zuiden gaan gebukt onder een torenhoge schuldenberg. Van
vrije keuze is dan weinig sprake. Onder andere de Wereldbank stelt privatisering
van de watersector als voorwaarde voor nieuwe internationale leningen.
De argumenten
pro privatisering zijn klassiek: een betere dienstverlening en de nood aan nieuw
kapitaal. Ja, maar. Als privé-dienstverleners ongestoord hun gang kunnen gaan,
leveren ze alleen aan klanten die kunnen betalen. Voor veel landen in het Zuiden
is de huidige ontwikkeling ronduit rampzalig. Voorbeelden zijn er genoeg. In
verschillende landen hebben privatiseringen geleid tot astronomisch hoge
prijsstijgingen, die vaak een groot deel van het maandelijks inkomen opslokken.
Duizenden mensen moeten zich daardoor behelpen met vervuild water uit putten en
rivieren, ondanks het besmettingsgevaar. In Zuid-Afrika bijvoorbeeld, daar is
het water nu al in privé-handen. En vooral de armsten zijn de dupe. De
waterrekeningen lopen zo hoog op dat zij hun factuur onmogelijk kunnen betalen.
Dat heeft geleid tot massale afsluitingen van het water, én tot een
cholera-epidemie.
Geen gat(s) in de markt!
Meer en meer
waterdiensten komen in handen van machtige multinationals die winst maken
vooropstellen. Een slechte zaak voor veel mensen in het Zuiden. In landen waar
grote delen van de bevolking moeten rondkomen met minder dan twee euro per dag,
wordt de oplopende waterfactuur gewoon onbetaalbaar. Het kan toch niet dat de
winsten van pakweg een handvol waterbaronnen primeren op de basisbehoeften van
miljoenen mensen in het Zuiden? Zuiver drinkwater is een basisbehoefte en een
mensenrecht. Geen gat in de markt!
Op 1 mei lanceert
FOS zijn nieuwe solidariteitscampagne. Die staat dit jaar in het teken van de
toegang tot water. Samen met onze partners in het Zuiden en de socialistische
beweging in Vlaanderen trekken we aan de alarmbel. We willen dat de overheid op
z’n minst een rol blijft spelen, zodat de belangen van de lokale bevolking op de
eerste plaats komen. Daarom pleiten we onder meer voor een minimumhoeveelheid
gratis water, zoals dat ook in ons land het geval is. En daar proberen we samen
met onze partners werk van te maken, bijvoorbeeld in Zuid-Afrika.
Doe mee!
Op 1 mei - hét
feest van de internationale solidariteit - zijn we aanwezig met ludieke
acties en infostands. Zin om mee campagne te voeren? Dat kan. Contacteer ons
vandaag nog. Bel ons op het nummer 02/552.03.00 of stuur een e-mail naar
an.vandevelde@fos-socsol.be. Alle hulp is welkom.
000-0000074-74
Onze partners verdienen uw steun!
Meer
mensen, minder water
De
watervoorraad op aarde is niet onuitputtelijk, maar het waterverbruik blijft
stijgen. Door overbevolking, vervuiling en toenemend verbruik voor landbouw
en industrie hebben miljoenen mensen een tekort aan drinkbaar water. Minder
dan een halve procent van het water op onze blauwe planeet is geschikt voor
consumptie. Bovendien komen er steeds meer mensen bij. Vandaag zijn we met
zo’n 6 miljard. In 2025 zullen we met 8,5 miljard mensen zijn, in 2050 met
10 tot 12 miljard. Maar de hoeveelheid water blijft dezelfde. Meer mensen
dus, voor minder water. Wat de ongelijkheid tussen mensen nog zal doen
toenemen.
In het Zuiden
ondervinden miljoenen mensen nu al de gevolgen van waterschaarste en van
ziekten veroorzaakt door vuil water. Tachtig procent van alle ziekten in het
Zuiden houdt verband met het drinken van besmet water. Zo sterven dagelijks
25.000 mensen aan de consumptie van vervuild water. Diarree, vaak het gevolg
van het drinken van besmet water, veroorzaakt elk jaar de dood van vier
miljoen kinderen onder de vijf jaar.
Millenniumverklaring
Vandaag hebben 1,2 miljard mensen geen toegang tot drinkbaar water. Tegen
2015 moet dat aantal worden gehalveerd. Dat staat te lezen in de
Millenniumverklaring van de VN. Om de Millennium Ontwikkelingsdoelstellingen
te halen, moeten dagelijks meer dan 220.000 mensen bijkomend toegang krijgen
tot drinkwater.
Enkele
cijfers…
1 mens op 5
beschikt niet over drinkbaar water: 1,2 miljard mensen.
40 procent
van de wereldbevolking in 80 landen lijdt onder waterschaarste, het
merendeel in het Zuiden.
80 procent
van alle ziekten in het Zuiden wordt overgebracht door vervuild water.
Jaarlijks
sterven 5 miljoen mensen aan ziekten die het gevolg zijn van besmet water.
Dat is 10 keer mee dan het aantal oorlogsslachtoffers.
Elke 8
seconden sterft er een kind omdat het besmet water dronk.
Zoveel
water verbruiken we in België…
3 tot 5
liter voor eten en drinken
8
liter voor de afwas
16 liter
voor de was
39
liter voor lichaamshygiëne
43
liter voor het toilet
5
liter voor de schoonmaak
5
liter voor de tuin = 120 liter drinkbaar water per dag.
Een mens
kan langer zonder eten dan zonder water. Vier dagen zonder water volstaan al
om ons in levensgevaar te brengen, en zelfs minder als we ook nog moeten
bewegen.
FOS is niet
per definitie tegen privatisering. De privé-sector kan een (beperkte) rol
spelen, maar de watervoorziening moet uiteindelijk onder controle van de
overheid blijven. Het overheidsbeleid moet bovendien een aantal garanties
bieden. Zo moet het drinkwater voor iedereen toegankelijk en betaalbaar
zijn, het water moet voldoen aan strenge kwaliteitseisen, milieunormen
moeten worden gerespecteerd, gebruikers hebben inspraak in het waterbeleid,…
En in geval van nood kan de overheid ingrijpen.
In Zuid-Afrika
heeft veertien procent van de bevolking geen toegang tot drinkbaar water. Niet
zozeer omdat er te weinig water is, wel omdat het te duur is. Onbetaalbaar voor
veel Zuid-Afrikanen. Een gevolg van de privatisering van de watervoorziening. Al
speelt ook de erfenis van het verleden uiteraard een rol, want veel mensen
hadden sowieso geen aansluiting.
Onder druk van de
Wereldbank heeft Zuid-Afrika zijn drinkwatervoorziening overgelaten aan
privé-uitbaters. Dat was onder meer het geval in de stad Nelspruit, zo’n 300
kilometer ten oosten van Johannesburg.
Het water van Nespruit
In 1999 kwam de
drinkwatervoorziening van Nelspruit in privé-handen. Een forse prijsstijging
liet niet op zich wachten. Vóór de overname betaalden de inwoners 70 rand (10
euro) per maand voor water. Na de overname was dat 400 tot 500 rand (62 tot 77
euro). Hallucinante bedragen zijn dat. Zeker als je weet dat ruim de helft van
de gezinnen moet rondkomen met 1.000 rand (ongeveer 120 euro) per maand, of
zelfs nog minder.
In Nelspruit
werd - zoals elders in Zuid-Afrika - een systeem van
voorafbetaling met watermeters ingevoerd, om zeker te zijn dat de rekeningen
effectief werden betaald. Die watermeters werken met een kaart die je vooraf
moet betalen, zoals een telefoonkaart. Is de kaart op, dan krijg je geen water
meer. Op sommige plaatsen werken de meters niet zo goed. De toevoer is ook niet
constant. Soms komt er alleen maar lucht uit, maar de meter telt verder. Mensen
betalen dan veel geld voor lucht.
Slachtoffers
Niet alleen in
Nelspruit, ook in de rest van Zuid-Afrika heeft de privatisering van het water
schade aangericht. Gezinnen moeten vaak 30 procent van hun inkomen uitgeven aan
water. En wie niet betaalt, krijgt geen water. Bij bijna 10 miljoen mensen werd
het water afgesloten. Meer dan 2 miljoen mensen werden uit hun huis gezet.
Duizenden mensen waren wel verplicht om over te schakelen op vervuild
rivierwater, ondanks het besmettingsgevaar. Het resultaat was navenant. In
augustus 2000 brak cholera uit in Zuid-Afrika, er vielen 300 doden. Meteen de
zwaarste epidemie in de geschiedenis van het land, een rechtstreeks gevolg van
de invoering van watermeters en de forse prijsstijging van het water.
Luid protest
In heel
Zuid-Afrika klinkt het protest tegen het beleid van privatisering van publieke
nutsbedrijven steeds luider. COSATU, de grootste vakbond van het land, riep
haar twee miljoen leden op om te staken. In Johannesburg gingen duizenden mensen
de straat op. Watermeters werden vernield, water werd illegaal weer
aangesloten,… De overheid reageert met toenemend geweld. En toch. Ook al blijft
de overheidspolitiek pro-privatisering, na de cholera epidemie heeft de
Zuid-Afrikaanse regering haar beleid wel een beetje bijgestuurd. Voortaan hebben
alle gezinnen recht op een minimum hoeveelheid gratis water. Maar de uitvoering
van die belofte loopt niet van een leien dakje. En als het water wordt
afgesloten, komt er ook geen gratis water uit de kraan.
Wat doet FOS?
FOS blijft niet
bij de pakken zitten. In het Zuiden steunen we sociale organisaties die opkomen
voor de rechten van gewone mensen, zoals onze Zuid-Afrikaanse partner ILRIG
(International Labour Resource and Information Group). ILRIG onderzoekt de
gevolgen van privatiseringen in de dienstensector voor de arme Zuid-Afrikaan en
geeft vorming aan vakbonden en andere basisorganisaties. Rond de
waterproblematiek werkt ILRIG nauw samen met SAMWU, de vakbond van
gemeentearbeiders en met een aantal buurtgroepen. ILRIG maakt deel uit van het
‘Anti-Privatisation Forum’ dat zich verzet tegen het afsluiten van water bij
arme gezinnen. De organisatie helpt ook gemeentelijke waterbedrijven om hun
werking te verbeteren.
1 Zuid-Afrikaan op 5 kan de
rekening voor basisdiensten als water en elektriciteit onmogelijk betalen.
Nog eens 18 procent moet daarvoor besparen op andere essentiële aankopen
zoals voeding en kleding. Veel Zuid-Afrikanen voeren een dagelijkse strijd
voor zuiver drinkwater. Het recht op water staat nochtans uitdrukkelijk in
de Zuid-Afrikaanse grondwet.
In
Zuid-Afrika besteden gezinnen soms 30 procent van hun inkomen aan water. In
België is dat gemiddeld 0,5 procent. Door die hoge waterprijs houden veel
Zuid-Afrikanen nog amper geld over voor voedsel, kleding en gezondheidszorg.
Water en
vrouwen
In Afrika
maakt de zoektocht naar drinkbaar water deel uit van de dagtaak. Vooral in
landelijke gebieden moeten meisjes en vrouwen vaak lange afstanden lopen om
water te halen: 4 tot 5 uur stappen is geen uitzondering. In Zuid-Afrika
leggen vrouwen elke dag gezamenlijk het equivalent in afstand af van 16 keer
naar de maan en terug. In stedelijke gebieden moeten ze soms urenlang
aanschuiven aan waterleidingen. Tijd die ze dan niet meer kunnen besteden
aan bijvoorbeeld onderwijs of een eigen job.
ERO (European
Research Office) werd in 1989 binnen FOS opgericht om informatie te verstrekken
over het beleid van de Europese unie (EU). De EU wordt immers steeds
belangrijker voor de ontwikkelingslanden, want beleid inzake handel, landbouw en
visserij wordt nu uitsluitend bepaald door de EU. Beleidsontwikkeling en
-uitvoering hebben ernstige gevolgen voor ontwikkelingslanden. ERO is een van de
weinige Belgische organisaties die expertise in huis heeft over het Europese
beleid.
Wij volgen dat beleid op de
voet en zijn dus goed voorbereid wanneer sommige beleidszaken ‘hot issues’
worden. Zo kunnen we ook inschatten wat de gevolgen zullen zijn voor onze
partners in Zuidelijk Afrika, ons belangrijkste werkterrein.
Wat doet ERO zoal?
Om te kunnen anticiperen op
Europese beleidsbeslissingen met belangrijke gevolgen voor de regio van
zuidelijk Afrika houden we voortdurend contact met onze partners aldaar. Dat
zijn vooral ngo’s, vakbonden, boerenorganisaties, parlementairen, het
bedrijfsleven, regeringsvertegenwoordigers, de media, academici en onderzoekers.
Een belangrijk thema is
bijvoorbeeld de aard en doeltreffendheid van de bescherming van de
landbouwprovisies. Die proberen we te laten opnemen in de onderhandelingen over
een nieuw handelsakkoord tussen de EU en de ACP-landen.
Ook de hervorming van het
gemeenschappelijk landbouwbeleid van de EU blijft voor de landen in het Zuiden
niet zonder gevolgen. Lokale producten worden door de Europese importproducten
uit de markt geprijsd. Dat proberen we mee te verhelpen.
En we hebben steeds meer
aandacht voor een collectieve aanpak via netwerken, partnerships e.d. om de
impact van onze partners op het beleid te vergroten.
Hoe verspreiden we onze kennis?
We verspreiden de verworven
inzichten via artikels, nota’s, briefing papers en documentatiepakketten.
We organiseren vormingen
voor alle betrokkenen over de thema’s en domeinen waarmee we bezig zijn.
Door actiemodellen,
strategische opties, vorming en begeleiding uit te werken helpen we de
organisatieversterking van onze partners.
In de loop van 2004 plannen
we een nieuwe ERO-webstek waarop het publiek informatie kan vinden. Een heleboel
documenten zal je dan kunnen downloaden.
Tien jaar vrijheid:
Zuid-Afrika viert feest!
Na tien jaar vrijheid heeft
het Zuid-Afrikaanse volk reden om te feesten! De tiende verjaardag van de eerste
vrije en democratische verkiezingen, op 27 april 2004 (Freedom Day), biedt de
unieke kans om terug te kijken op de verwezenlijkingen van het Nieuwe
Zuid-Afrika in de afgelopen periode. Maar ook om vooruit te kijken naar de vele
immense uitdagingen die nog overwonnen moeten worden.
Een
feestelijk moment
Nu april 2004 nadert plant
de bevolking van Zuid-Afrika, zowel thuis als in de diplomatieke missies in het
buitenland, samen met alle vrienden van Zuid-Afrika, de tiende verjaardag van
het einde van de apartheid. Deze vieringen zijn een unieke gelegenheid om:
de bevolking van België,
Luxemburg en de rest van de EU te danken voor hun steun in de strijd tegen
apartheid alsook voor hun inzet en engagement om Zuid-Afrika de afgelopen tien
jaar bij te staan om zijn uitdagingen te overwinnen.
de verwezenlijkingen van
het nieuwe Zuid-Afrika tijdens het afgelopen eerste decennium van vrijheid te
vieren en om die vieringen toegankelijk te maken voor een zo groot mogelijk
publiek.
samen met zoveel mogelijk
partners allerhande activiteiten te organiseren, die zullen helpen om de
internationale focus opnieuw op Zuid-Afrika te richten.
nieuwe kansen te vinden om
het nieuwe Zuid-Afrika te ondersteunen in de vele toekomstige uitdagingen.
Dat moet gevierd worden
De geplande vieringen zullen
een heel jaar overspannen, met een speciale focus op de nationale
Zuid-Afrikaanse feestdag, Freedom Day, op 27 april.
In het lijstje
feestelijkheden zitten al het Afrika Filmfestival in Leuven, de promotie van
ambachtelijke kunsten, een tournee van 'Mzilikazi Khumalo’s epic African
Oratorio with Belgian Artists’, een seminarie, en (als het lukt) een
vriendschappelijke voetbalmatch tussen de Belgische en Zuid-Afrikaanse nationale
teams!
Surf voor de meest recente
informatie naar de webstek van de Zuid-Afrikaanse ambassade:
www.southafrica.be
Maar waar komt dat
lekker stukje fruit vandaan, en is het wel zo gezond? Naar aanleiding van de
Internationale Vrouwendag op 8 maart staken Viva, FOS, Zij-kant en de
ABVV-vrouwen hun koppen nog eens bij elkaar. We gingen kijken hoe het zit met de
gevolgen van pesticidenmisbruik voor de arbeidsters in de Chileense Fruitteelt.
En kunnen we er als consument iets aan doen?
Pesticidenmisbruik
is in Chili schering en inslag, net als in vele andere landen in het Zuiden. De
gevolgen zijn drastisch: misvormde kinderen, spontane arbortussen,
onvruchtbaarheid enz. Bovendien worden vrouwen extra geconfronteerd met de
gevolgen van pesticidenmisbruik. Naast de fysieke en psychische gevolgen van
spontane abortussen is meestal ook de moedermelk vergiftigd. In sommige landen
zoals bijvoorbeeld in Maleisië werkt 80 tot 90% van de vrouwen in de landbouw
waardoor meer vrouwen met pesticidenmisbruik in contact komen. Door de
werkverdeling tussen mannen en vrouwen worden vrouwen in bepaalde gebieden ook
veel meer blootgesteld aan pesticiden. Waar de man vaak instaat voor het ploegen
van het land, zien we vrouwen zaaien, wieden en pesticiden toedienen,
pesticidentanks en met pesticiden doordrongen werkkledij reinigen. Omwille van
culturele aspecten zoals de onderdrukking van de vrouw verzwijgen vrouwen vaak
hun pijn of ziekten. Ze genieten weinig of soms helemaal geen behandeling, als
er al verzorgingsmogelijkheden zijn.
Genoeg stof voor
actie dus! De workshop ‘bio-hapjes uit het Zuiden’ stond weer op het programma,
dit maal in Waregem. Ook werd er actie gevoerd bij grootwarenhuizen om de
consumenten te sensibiliseren voor de problematiek van pesticidenmisbruik.
Klanten mochten buiten hun pas aangekochte bananen ruilen voor ‘eerlijke’
exemplaren. Wie al bananen met Max Havelaar-keurmerk had gekocht kreeg
felicitaties en werd beloond met een extra eerlijke banaan. …
Doe mee aan onze
pesticidenwedstrijdvraag!
Eén van de
veelvoorkomende gevolgen van pesticidenmisbruik bij vrouwen is:
A gezwollen
voeten
B spontane abortussen
C geheugenverlies
Uit de ingezonden
antwoorden trekt een onschuldige hand 1 winnaar of winnares, die krijgt van ons
een biologische eetmand met producten uit de Wereldwinkel!
Geïnspireerd door
de Schone Kleren Campagne vroegen de vakbonden aan de directie van
lingeriefabriek Van De Velde om de arbeidsomstandigheden in de vestigingen in
China, Hongarije en Tunesië te controleren. Wat eerst een gezamenlijk project
van werkgever en vakbonden leek te worden, werd uiteindelijk een dubbelproject:
Van De Velde opteert voor het internationaal certificaat SA8000 voor de
verschillende vestigingen en de vakbonden zijn gestart met de uitbouw van een
netwerk met lokale vakbonden (in Hongarije en Tunesië) en een NGO (in China) die
vanop de werkvloer de arbeidsomstandigheden en externe audits kritisch volgen.
De eerste audit,
van de vestigingen in Schellebelle en Wichelen, is ondertussen gebeurd en
hiervoor wordt Van De Velde gecertificeerd. Qua veiligheid en sociaal overleg
scoorde Van De Velde goed. Voor een aantal kritische punten moeten evenwel
binnen de 3 maand maatregelen getroffen worden, zoals het premiesysteem, de
stijl van leiding geven van enkelen, en de sociale normen die van
toeleveranciers worden verwacht. In 2004 volgen de audits in het buitenland.
Van 30 november
tot 2 december 2003 waren vertegenwoordigers van de geïnteresseerde organisaties
uit Tunesië, Hongarije en China uitgenodigd door de vakbonden. Ze konden praten
met Belgische militanten, werknemers en de directie van Van De Velde. In China
lijken vooral het gebrek aan een onafhankelijke vakbond en een jaarlijkse
verplichte zwangerschapstest die certificatie in de weg te staan. In Tunesië
moet het probleem van de systematische overuren aangepakt worden en het feit dat
werknemers als straf naar huis gestuurd worden voor één of meerdere dagen als ze
fouten maken, iets wat blijkbaar gebruikelijk is maar toch vragen oproept. Al
bij al werd deze uitwisseling zeer gunstig geëvalueerd. Vooral de goede
samenwerking tussen de vakbonden werd toegejuicht. Er werden concrete plannen
gemaakt om de communicatie over de verdere ontwikkelingen te systematiseren. En
de hoop is groot dat in alle vestigingen binnen afzienbare tijd aan de minimum
arbeidsnormen voldaan kan worden.
Social
Accountability 8000 (SA8000)
In 1997
ontwikkelde CEP (Council on Economic Priorities) de SA8000 die omschreven wordt
als “een eenvoudige, globale standaard voor de controle en certificatie van de
verantwoordelijkheid van het bedrijfsleven”. Qua arbeidsnormen baseert SA8000
zich op conventies van de Internationale Arbeidsorganisatie en de Universele
Verklaring van de Rechten van de Mens. In 1997 werd CEPAA (Council on Economic
Priorities Accreditation Agency) opgericht dat in de loop van 2000 tot SAI (Social
Accountability International) omgedoopt werd. Ondertussen erkende SAI een 8-tal
commerciële auditbureaus, waaronder SGS. De certificatieprocedure verloopt als
volgt: Een bedrijf dient een aanvraag in bij een door SA 8000 erkend auditbureau
en krijgt een voorlopig statuut van maximum 2 jaar. Na een interne pre-audit
wordt een contract gemaakt met het auditbureau met afspraken over timing en
prijs. Het auditbureau voert de inspectie uit en certificeert al dan niet het
bedrijf. De certificatie geldt voor 3 jaar en om de 6 maanden gebeuren
opvolgingsaudits. Controlerapporten zijn eigendom van het bedrijf. SAI
publiceert een lijst op de website met gecertificeerde bedrijven. Tot nu toe
werden ruim 200 fabrieken, waarvan een aanzienlijk aantal in Zuid-China,
gecertificeerd. Elke persoon kan klacht indienen, eventueel anoniem, objectief
bewijsmateriaal is wel vereist. Klacht indienen kan bij het auditbureau of bij
SAI.
Athene zal in het
middelpunt van de belangstelling staan in augustus 2004. De Olympische Spelen
die terugkeren naar hun land van oorsprong, dat wordt een historisch moment.
Ook de Schone
Kleren Campagne wil er bij zijn. De atleten verdienen zeker en vast hun
medailles. Maar de Schone Kleren Campagne wil ook dat de makers van al die
sportschoenen en sportkleding, die vaak in slechte arbeidsomstandigheden moeten
werken, in de bloemen worden gezet. En dat doen we met een niet te onderschatten
sportprestatie, namelijk fietsen van België naar Athene.
We zoeken hiervoor
goed getrainde wielertoeristen (m/v), met het hart op de juiste plaats.
Dit is een
onderdeel van de internationale Olympische Campagne van de Schone Kleren
Campagne, Oxfam International en Global Unions.
De fietstocht
wordt georganiseerd door Govaka, die jarenlange ervaring heeft in
fietsvakanties.
Dag 11: Assisi
(I) – Ancona (I): 120 km + overzet Griekenland
Dag 12: Patra
(Gr) – Arhéa Olympia (Gr): 114 km
Dag 13: A.
Olympia (Gr) – Korinthos (Gr): 175 km
Dag 14: Athene
en vertrek naar huis
Geen betere rit om
België te verlaten dan via vier bekende biersteden: Leuven, Hoegaarden, Ciney en
Rochefort. Niet alleen de bieren worden straffer naarmate de kilometers vorderen
maar ook het parcours wordt grimmiger. De Moezel zorgt voor afwisseling! Dan
volgen we de wegwijzers dwars door de Vogezen en langs het Vierwoudstedenmeer.
Na een zware klimrit over de Gotthard (2108 m) volgt het Lago Maggiore en rijden
we tussen de palmen en cypressen. In de rustige Povlakte kan het dromen van de
Italiaanse Riviera beginnen. Vanaf het bergachtige gedeelte van de Liguria
duiken we Toscane in. Natuur en cultuur gaan hier hand in hand. En wie weet,
fietsen Andrea Tafi en Paolo Bettini die hier wonen, een eindje met ons mee. We
doen een rondje rond de scheve – of is het nu rechte? – toren van Pisa.
Vervolgens wordt het klimmen en dalen door Umbrië tot in Assisi. Dan wordt het
tijd om op de Adriatische kust af te stevenen. We schepen in voor een nachtje.
Het plechtige moment dat we de legendarische Olympos bereiken, nadert. Zonder
twijfel, dit wordt een unieke ervaring.
Praktische informatie:
Periode
30 juli – 12 augustus 2004
Aantal dagen
14 dagen ( waarvan 1 overnachting op de boot)
Aantal deelnemers
Minimum 20 – maximum 25 fietsers
Moeilijkheidsgraad
Fietstocht voor goed getrainde wielertoerist (m/v)
Prijs
€1600
In de prijs
inbegrepen: verblijf in hotels in tweepersoonskamers met toilet en bad of douche
op basis van halfpension, bevoorrading onderweg, bootovertocht, terugreis per
vliegtuig, begeleiding, annulerings- en solvabiliteitsverzekering,
fietsbrochure, T-shirt.
Voorbereiding
Informatiebijeenkomst en 3 oefentochten in het voorjaar 2004
Van 15 februari
2003 naar 20 maart 2004 : de wereld tegen oorlog en bezetting.
Zondag 15
februari is het één jaar geleden dat wereldwijd miljoenen mensen de straat
optrokken om te protesteren tegen het voornemen van de Britse en Amerikaanse
regering een oorlog te starten tegen Irak. Het werd de grootste internationale
protestdag uit de wereldgeschiedenis.
De oorlog is er
desondanks gekomen. Er werd ons verteld dat de massavernietigingswapens moesten
worden ontmanteld en het terrorisme bestreden. Irak moest na de oorlog ook het
toonbeeld worden van democratie voor het hele Midden-Oosten. Op dit ogenblik
lijkt de oorlogscoalitie schoorvoetend toe te geven dat het verhaal van de
massavernietigingswapens, het belangrijkste argument voor de oorlog, op niets
berust. De wapeninspecteurs hebben er in elk geval geen gevonden.
Trieste balans
Er verschijnen
inmiddels aanwijzingen dat de oorlog al lang voor 11 september 2001 was gepland.
Het terrorisme dat men beweert te bestrijden, neemt niet af. Maar vooral levert
de oorlog tegen Irak het bewijs dat je een democratie niet met geweld kan
opleggen. De balans is triest: de Irakese bevolking leeft nog steeds onder
oorlog en bezetting. Van de beloofde verkiezingen en democratie komt vooralsnog
weinig in huis. En er is ook de economische bezetting, waarbij Irakese
overheidsbedrijven worden geprivatiseerd en het werk van vakbonden wordt
bemoeilijkt.
In het
Midden-Oosten is vrede ver weg. Syrië prijkt nu ook op de lijst van de landen
van de ‘as van het kwaad’. Israël daarentegen, de bondgenoot van de VS, voert
ongestraft een brutale bezettingspolitiek. Onder het mom van veiligheid wordt
een enorme Apartheidsmuur gebouwd die in de Westelijke Jordaanoever grote
stukken Palestijns gebied annexeert. De muur zal geen veiligheid brengen. Alleen
het stopzetten van de bezetting en de erkenning van elementaire mensenrechten
kunnen een einde maken aan het geweld.
Miljoenen op
straat
Vorig jaar
kwamen maandenlang miljoenen mensen op straat die zich tegen de oorlogspolitiek
in het Midden-Oosten verzetten. Vandaag krijgt de vredesbeweging weliswaar
gelijk, maar is nog niets gewonnen. Daarom ook dat vanuit het Europees Sociaal
Forum een gevolg is gegeven aan de oproep van de Amerikaanse vredesbeweging om
van 20 maart 2004 opnieuw een internationale dag tegen oorlog en bezetting te
maken. Honderden Amerikaanse organisaties roepen in tientallen steden op tot
grote manifestaties (zie http://www.unitedforpeace.org/ en http://www.internationalanswer.org/).
Ook de
Belgische vredesbeweging wil opnieuw het signaal geven dat het niet akkoord gaat
met de oorlogslogica van bepaalde wereldleiders. Op dit ogenblik hebben 95
organisaties zich verenigd in het “initiatief 20 maart’. Met dit initiatief
willen de aangesloten organisaties de Amerikaanse protestbeweging een extra
steun in de rug geven.
Het
‘initiatief 20 maart’ roept op tot een nationale betoging in Brussel (start
14u Station Brussel-Noord) met de volgende ordewoorden:
Vrede in
het Midden-Oosten
Neen aan de
oorlogspolitiek
Recht op
zelfbeschikking en soevereiniteit
Stop de
bezetting, trek de troepen terug
Geen enkele
Belgische steun aan de bezetting
Met de
betoging wil het initiatief ook de Belgische regering ter verantwoording
roepen omdat de haven van Antwerpen nog altijd een belangrijke schakel is in
de bevoorrading van de bezettingstroepen in Irak. De belofte om de akkoorden
daarover te herzien is nog altijd niet ingelost. Zo blijft België
medeplichtig aan oorlog en bezetting.
Op 8 december 2003 besloot
de Algemene Vergadering van de Verenigde Naties advies te vragen aan het
Internationaal Gerechtshof in Den Haag over de juridische gevolgen van de bouw
van een muur door Israël, de bezettende macht, in de bezette Palestijnse
gebieden.
Het gaat om een uitgebreid
stelsel van muren en hekken dat een geplande lengte heeft van ongeveer 700 km.
De muur berooft de getroffen Palestijnen van land, bestaansmiddelen, woningen,
bewegingsvrijheid, en ook de toegang tot bijvoorbeeld werk, onderwijs en
gezondheidszorg.
De adviesaanvraag aan het
Gerechtshof is het gevolg van Israëls weigering de eerdere VN-resolutie van 21
oktober 2003 uit te voeren die stopzetting van de bouw eiste en verwijdering van
reeds bestaande delen van de muur. Tot 31 januari konden de diverse partijen
schriftelijke stukken in deze zaak indienen.
Maandag 23
februari begonnen in Den Haag de hoorzittingen voor het Internationaal Hof van
Justitie omtrent de Muur van Schande die Israël bouwt op Palestijns grondgebied.
Met twee volle bussen trokken het Actieplatform Palestina en de Association
Belgo-Palestinienne naar Den Haag om de Palestijnen te steunen in hun verzet
tegen de Muur.
Palestijnse
sprekers wezen op de bedreiging die de Muur vormt voor de toekomst van de
Palestijnse bevolking: families worden gescheiden, dorpen in twee gehakt,
ziekenhuizen en scholen worden onbereikbaar, landbouwgrond wordt vernietigd en
waterbronnen worden ontoegankelijk. De boodschap was duidelijk: het humanitair
recht is voor de Palestijnen de laatste strohalm waaraan ze zich kunnen
vastklampen. Wat als de wereld hen weer in de steek laat?
Iets meer dan
2.000 manifestanten marcheerden vol goede moed van het Binnenhof naar het
Vredespaleis. Eerder op de dag hadden een paar honderd zionisten daar hun ding
al gedaan. De Palestijnse optocht was een warme betoging met veel animo. De
leuze, “Sloop de muur, stop de bezetting”, weerklonk uit vele kelen. Ook de
APP-Muuraffiche viel blijkbaar ook in de smaak want werd in heel de stoet
opgemerkt.
Succesrijke
actiedag Sloop de muur
De actiedag op 29
november 2003 was een regelrecht succes. In heel Vlaanderen hebben ongeveer 700
mensen meegewerkt aan de verschillende regionale acties in Leuven, Brussel,
Gent, Brugge, Antwerpen, Hasselt, Geraardsbergen en Sint-Niklaas. Mensen op
straat tekenden zonder enige moeite de petitie tegen de Muur. Het is nog te
vroeg voor een eerste telling maar vele duizenden handtekeningen werden
binnengehaald. Ook de pers heeft ruim verslag gedaan van de verschillende
acties, vooral in de regionale pers zijn er verschillende artikeltjes
verschenen.
Actieplatform Palestina: Koepel
van de Vlaamse Noord-Zuidbeweging - 11.11.11, Broederlijk Delen, Centrum voor
Ontwikkeling, Documentatie en Informatie Palestijnen CODIP, FOS-Socialistische
Solidariteit, Geneeskunde voor de Derde Wereld, Oxfam Wereldwinkels, Oxfam
Solidariteit, Pax Christi Vlaanderen, Socialisme zonder Grenzen, Christenen voor
het Socialisme, Vlaams Palestina Komitee, Vrede, ACW
België telt
record aantal HIV-besmettingen in 2003.
In 2003 stierven
wereldwijd 3 miljoen mensen aan aids en raakten meer dan 5 miljoen besmet.
Deze cijfers zijn nooit hoger geweest.
MJA
voert reeds jarenlang campagnes tegen aids en seksueel overdraagbare
aandoeningen (SOA). FOS, Fonds voor Ontwikkelingssamenwerking, werkt o.a.
rond duurzame gezondheidszorg in het Zuiden. Voeg MJA en FOS samen en je hebt
een stevige basis voor een internationale solidaire jongerenbeweging!
Wat doen we eraan?
Op inleefreis naar Zuid-Afrika
In september 2004
trekken Vlaamse jongeren op inleefreis naar Zuid-Afrika. Tijdens de inleefreis
krijgen ze een realistisch beeld over de invloed van AIDS op het leven in
Zuid-Afrika. Wat is de visie van Zuid-Afrikanen t.o.v. AIDS? Hoe gaan zij ermee
om? Wat vinden ze van de Zuid-Afrikaanse politiek t.o.v. AIDS? Op al deze vragen
zoeken de jongeren tijdens de inleefreis een antwoord. We bezoeken een school,
weeshuis, ziekenhuis, vakbond, landbouwproject, … Ontmoeten Zuid-Afrikaanse
actie – en jongerengroepen waarmee ze ideeën uitwisselen en genieten van al het
toeristische moois dat Zuid-Afrika te bieden heeft. Tijdens de zomer 2005 komen
de Zuid-Afrikaanse jongeren op hun beurt naar België om mee te werken aan het
groot zomerkamp.
Houdt het bij de
inleefreis op? Tuurlijk niet!
Vooraleer de
jongeren naar Zuid-Afrika vertrekken, nemen ze deel aan twee plezante
vormingsweekends en laten ze samen met FOS en MJA via tal van sensibiliserende
activiteiten hun creativiteit los op Vlaanderen.
Na de inleefreis
verwerken de jongeren hun ervaringen in een pakket en gaan ze hiermee de boer
op.
Praktische info: Inschrijven kan
tot 15 maart 2004 Info-gesprek op 20 maart 2004 te Brussel
Prijs: € 1500.
Maar laat je hierdoor niet afschrikken: via subsidies en fondsenwerving drukken
we die prijs.
Gezocht:
15 enthousiaste jongeren
die een
17-daagse ontmoeting met Zuid-Afrika aandurven.
die zich voor en
na de inleefreis willen inzetten om jongeren in Vlaanderen bewust te maken van
deze problematiek
die tussen de 18
en 30 jaar oud zijn.
Wat doen we voor Zuid-Afrika?
We nemen deel
aan twee weekends ( 23/24/25 april en 6/7/8 augustus) waarin we mekaar leren
kennen, een eerste indruk opdoen van aids en Zuid-Afrika via film, workshops,
kwis, leuke babbels, …
We zamelen
geld in (verkoop Zuid-Afrikaanse wijn, T-shirts) om de kostprijs voor de
deelnemers te drukken.
Wat doen we na Zuid-Afrika ?
We komen nog
een drietal keren samen om na te praten en een pakket (tentoonstelling, kwis, …
Jullie beslissen) uit te werken opdat wij onze ervaring met andere jongeren
zouden kunnen delen. Iedereen geeft dit pakket minimum 2 keer aan een school
en/of jeugdgroep. Wie wil kan meehelpen de komst van de Zuid-Afrikaanse jongeren
in juli of augustus 2005 voor te bereiden.
Zin om Zuid-Afrika
te ontdekken of gewoon zin om aan één van de onderdelen van dit project mee te
werken? Bel of e-mail Sofie De Bisschop en ontvang onze uitgebreide folder.
Inschrijven kan
tot 15 maart 2004.
Tel: 02/5150253 E-mail: info@mja.be
Een samenwerking
tussen MJA-nationaal en het Fonds voor Ontwikkelingssamenwerking.
MJA
voert reeds jarenlang campagnes tegen aids en seksueel overdraagbare
aandoeningen (SOA). FOS, Fonds voor Ontwikkelingssamenwerking, werkt o.a.
rond duurzame gezondheidszorg in het Zuiden. Voeg MJA en FOS samen en je hebt
een stevige basis voor een internationale jongerensolidariteitsbeweging!
De koffievorming
“Koffie verkeerd?” werd ontworpen voor de afdelingen VFSG, VFG en SVV-VIVA.
Natuurlijk kan de vorming ook door andere organisaties worden gebruikt. Deze
koffievorming vertelt het verhaal van de koffiecrisis, de arbeid op de
koffieplantages, de gevolgen van de crisis voor de gezondheid van de
koffieboeren en hun gezinnen. En ze geeft een aantal alternatieven om de
koffiecrisis aan te pakken. Door de praktische handleiding op voorhand even door
te nemen, kan je makkelijk zelf de vorming brengen. De methodiek is zo ontworpen
dat het geen theoretische uiteenzetting is en de handleiding makkelijk
hanteerbaar is.
Voor wie?
Voor iedereen die
een leuke activiteit wil organiseren over eerlijke koffie. Ideaal voor je klas,
je vereniging, je club of je familie. Deelnemen kan vanaf 16 jaar.
Wat?
Inhoud: verhaal
van de koffiecrisis, de arbeid op de koffieplantages, de gevolgen van de crisis
voor de gezondheid van de koffieboeren en hun gezinnen en een aantal
alternatieven om de koffiecrisis aan te pakken.
Dia’s en een kwis!
In het pakket vind
je een diareeks met begeleidend tekstboekje; een koffiekwis met
antwoordformulieren; een voorstelling van het onvolprezen FOS-koffiekookboek;
een mapje met praktische tips voor de consument: waar koop je eerlijke koffie?
Hoe lang?
Duur van de
activiteit: ± 1u 20 min
Waar zorg ik zelf voor?
Je hebt stoelen en
tafels nodig, een diaprojector + scherm + verlengdraad, en voldoende balpennen.
Hoeveel moet je betalen?
Zonder begeleiding
betaal je voor het pakket 25 euro. Als je begeleiding wil door FOS betaal je 75
euro.
We geven je hier
een ideaal recept om een gezellige avond door te brengen.
Maar ook zeer
geschikt als solidariteitsmaaltijd. Iedereen van je vereniging kan een handje
helpen om het eten klaar te maken.
En een lekker
Chileens rood wijntje - liefst van de wereldwinkel - laat zich daar graag bij
drinken!
Ingrediënten voor
cazuela, voor 20 personen (flinke eters):
8 stukken osso
buco (kalfs- of rundsschenkel) (eventueel één dag op voorhand gemarineerd; in
marinade: rode wijn, citroensap, azijn, look, ui, chilipepertjes, komijn,
peper)
12 middelgrote
aardappelen
12 wortelen
een kwart
pompoen
3 paprika’s
(rood, geel of groen)
6 maïskolven
2 lookbollen
3 uien
2 bussels groene
selder
500g
prinsessenbonen
1 kg rijst
olijfolie
zout, peper,
oregano, tijm
Koude saus:
3
chilipepertjes (pikant)
6 tomaten
2 uien
1 bussel
koriander
Bereiding
Saus: tomaten,
uien, look, chili-pepertjes en verse koriander zeer klein snijden en mengen.
Een flinke scheut olijfolie toevoegen zodat je een hechte saus krijgt.
Verdelen in kleine potjes en op de tafels verspreiden. De saus wordt koud
gegeten.
Breng water aan
de kook in een grote kookpot en dompel het vlees hierin onder.
Snij de uien en
de look en voeg bij het vlees.
Groenten en
aardappelen wassen en snijden, dat mogen nogal grove stukken zijn.
Ajuin snijden en
look snipperen.
Het vlees staat
nu al een half uur te koken, de groenten en aardappelen mogen erbij.
Laat de
maïskolven heel meekoken.
Voeg tijm,
oregano, peper en zout toe.
Laat nog een
half uur tot een uur zachtjes koken, tot het vlees loskomt van het bot.
Rijst
afzonderlijk koken, en helemaal op het einde bij in de kookpot gooien.
Snij de
maïskolven in twee of drie stukken, leggen op elk bord een stuk.
Zet een Chileens
achtergrondmuziekje op, demp het licht en… smakelijk!
191
landen ondertekenden een akkoord om tegen 2015 de
armoede in de wereld te halveren.
Voer samen met de Vlaamse Noord-Zuidbeweging actie
om de politici aan hun belofte te herinneren én de
lat hoger te leggen.
Armoede moet de wereld uit!
